[Skjul] Ressurssidene > Fag > Norsksidene > Grammatikk > Ordklassar > Adjektiv > Samsvarsbøying av adjektiv

[Logg inn]


Gradbøying
Samsvarsbøying av adjektiv
Test: bøying
Ordenstal
Testar: adjektiv
   Samsvarsbøying av adjektiv

Bokmål | Nynorsk

Som regel eit adjektiv direkte eller indirekte bunde til eit substantiv   eller eit pronomen.

  • Eksempel på direkte binding: Eit nytt hus

  • Når adjektivet er predikativ, er det indirekte bunde til substantivet eller pronomenet. Eksempel: Vi var trøtte.

Vi samsvarsbøyer adjektiv i kjønn, eintal/fleirtal og ubestemt/bestemt form.

Eksempel på binding til substantiv:

  • ein ny hatt

  • eit nytt menneske

  • ei fersk gransking

  • eit ferskt brød

  • nokre gamle tankar

Eksempel på binding til pronomen:

  • vesle meg

  • Eg er liten.

  1. Er du i tvil om korleis du skal bøye adjektiv, bør du bruke ordbok. Nynorskordboka er eit godt alternativ.

    I denne ordboka vil du finne grammatiske kodar. Til kvar kode er det eit bøyingsmønster. (Sideformer er som vanleg merkte med klammer. Sjå denne brukarrettleiinga.)
     

    Eintal

    		 Fleirtal
    Hankjønn Hokjønn Inkjekjønn
    a1storstorstortstore
    a2norsknorsknorsknorske
    a3grepagrepagrepagrepa
    a4openopen [opi]ope el. opi [opent]opne
    a5vaksenvaksen [vaksi]vakse el. vaksivaksne

    Eksempel:

  • Slå opp på ordet svensk i Nynorskordboka. Dette adjektivet har koden a2. Det vert bøygd på same måten som norsk.  
Eintal Fleirtal
Hankjønn Hokjønn Inkjekjønn
svensk svensksvensk svenske

  1. Legg merke til desse adjektiva:

    1. Adjektiv på trykklett -e vert ikkje bøygde.
      Eksempel: stille vatn

    2. Presens partisipp brukt som adjektiv skal ikkje ha bøying.
      Eksempel: dansande gutar

    1. Adjektiv som endar på -(i)sk, bøyer vi slik:

    Einstavingsord får vanleg ending i inkjekjønn.

    Eksempel:

    • friskt vêr

    • ferskt brød

    1. Desse adjektiva får ikkje -t i ubestemt form eintal inkjekjønn:

      1. adjektiv på -leg og [-lig]
        Eksempel: eit hjarteleg møte

      2. Adjektiv som har med nasjonalitet å gjere.
        Eksempel: eit norsk flagg

      3. Fleirstava adjektiv på -sk.
        Eksempel: et praktisk plagg

      4. Einstava adjektiv på konsonant pluss -sk.
        Eksempel: et trolsk smil

    2. Adjektiv som endar på trykksterk vokal, får -tt i intetkjønn.
      Eksempel: et grått hus

Test: Samsvarsbøying av adjektiv